Bu yay Avropada şəhər yerlərində qızmar istilər səbəbindən 50.000-dən çox insanın öldüyü təxmin edilir və bu ölümlərin üçdə ikisi iqlim dəyişikliyinin təsirləri ilə əlaqələndirilir.

London İmperial Kolleci və London Gigiyena və Tropik Tibb Məktəbinin alimləri, əhalinin təxminən 40 faizinin yaşadığı Avropa Birliyinin 27 üzvü, Böyük Britaniya, Norveç və İsveçrə də daxil olmaqla, 30 ölkədə 854 şəhər ərazisində həddindən artıq istiliyin ölümlərə təsirini araşdırdılar.

Temperatur və ölüm nisbətləri arasındakı əlaqənin keçmiş müşahidələrinə əsaslanan temperatur qeydləri və modelləşdirmədən istifadə edərək, tədqiqatçılar 2000-2026-cı illər arasında yay dövrlərində hər bir şəhər ərazisində istidən gözlənilən artıq ölüm sayını təxmin etdilər. Bu metod sonradan milli səhiyyə orqanları tərəfindən dərc edilmiş rəsmi həddindən artıq istilərlə əlaqəli ölüm statistikası ilə uyğun nəticələr verdi.

Müvafiq olaraq, alimlər bu yay bu ölkələrdə qızmar istilər səbəbindən 50.000-dən çox insanın öldüyünü təxmin edirlər. Bu ölümlərin üçdə ikisi qazıntı yanacaqlarının istifadəsi nəticəsində yaranan iqlim dəyişikliyi ilə əlaqələndirilir.

ÜST: Həddindən artıq istilər hər il dünyada 500.000 ölümə səbəb olur
ÜST: Həddindən artıq istilər hər il dünyada 500.000 ölümə səbəb olur
2026-cı ilin yayında həddindən artıq istilər səbəbindən baş verən ölüm halları 2000-ci ildən bəri qeydə alınan ən yüksək göstərici olub. Müəyyən edilib ki, 2022-ci ildə 29.000, 2003-cü ildə isə 28.000 ölüm hadisəsi yüksək temperatur səbəbindən baş verib.

Alimlərin hesablamalarına görə, ölümlərin təxminən üçdə biri 17 iyun - 1 iyul arasında baş verib. Bu dövrdə regionda orta gündəlik temperatur 1991-2020-ci illərin orta göstəricisini 5 dərəcədən çox üstələyib.

Ən çox təsirlənən bölgələr arasında ən yüksək temperatur və ölüm hallarının qeydə alındığı Cənubi və Qərbi Avropadakı şəhərlər yer alıb.

BMT iqlim böhranında 1,5 dərəcə həddi aşmanın qarşısını almaq üçün təcili tədbirlər görməyə çağırır
Böyük Britaniya kimi ümumiyyətlə daha sərin olan Şimali Avropa ölkələrinin şəhər ərazilərində təxminən 4500 insanın istidən öldüyü təxmin edilir.

İstiliklə əlaqəli ölümlər əsasən yaşlı insanlara təsir etsə də, bu yay təhlil edilən şəhər yerlərində 65 yaşdan kiçik təxminən 6000 insanın istidən öldüyü təxmin edilir.

Yay mövsümü, xüsusən də Qərbi Avropada ardıcıl olaraq baş verən həddindən artıq isti dalğaları ilə daha da gücləndi və ictimai sağlamlığa ciddi təsir göstərdi. Qərbi Avropa ən yüksək temperatur anomaliyasına malik bölgə idi.

Yay boyunca temperatur 1991-2020-ci illərin orta göstəricisindən təxminən 2,9 dərəcə yuxarı qalxdı, bəzi günlərdə isə 12 dərəcəyə çatdı.